Fundacja Niezłe Chwasty powstała z połączenia fascynacji rdestowcem japońskim i potrzeby wsparcia rewitalizacji Biskupiej Górki – zabytkowego osiedla położonego na urokliwym wzgórzu w Gdańsku.
Biskupia Górka przechodzi obecnie proces rewitalizacji, której efekty może jednak zniszczyć rosnący tu na ponad 20 stanowiskach rdestowiec japoński.
Rdestowiec to nie jest zwyczajny chwast. To wyjątkowa roślina: z jednej strony inwazyjna i niebezpieczna, z drugiej – jadalna i lecznicza. Nie może jednak rosnąć w naszym kraju, bo tutaj jest IGO – inwazyjnym gatunkiem obcym, który zagraża nie tylko bioróżnorodności, ale też infrastrukturze.
Jego uprawa jest zabroniona (grozi za nią 5 lat więzienia i milion złotych kary finansowej).
Na Biskupiej Górce przyczynił się już do uszkodzenia jednego z murów oporowych. Może uszkodzić wszystkie skarpy, zabytkowe kamienice, podziemną infrastrukturę. Jego kłącza sięgają bowiem 3 metrów w głąb ziemi i bardzo szybko rosną (podobnie jak osiągające wysokość 3 metrów pędy nadziemne, które mogą rosnąć nawet 15 cm na dobę).
Usunięcie go jest trudne i długotrwałe. Bez względu na metodę to praca na lata. Uniwersytet Gdański walczy z nim od dekady, choć ma prostsze zadanie (płaski, niezamieszkały teren). Na Biskupiej Górce – ze względu na ukształtowanie terenu i inne utrudnienia (np. konieczność jednoczesnego zwalczania rdestowca przez różnych zarządców terenów) – to zadanie jest znacznie trudniejsze.
Fundacja Niezłe Chwasty została utworzona pod koniec 2025 roku, by od kolejnego sezonu wegetacyjnego móc zająć się (na dobry początek) wsparciem kompleksowego rozwiązywania tego problemu na Biskupiej Górce z pomocą mieszkańców tego osiedla, w tym osób zagrożonych wykluczeniem społecznym.
Konieczność zwalczania rdestowca japońskiego może bowiem pomóc w rozwiązywaniu również innych problemów tego osiedla (np. wesprzeć proces rewitalizacji społecznej, w tym resocjalizacji i reintegracji różnych grup zagrożonych wykluczeniem).
I nie tylko! Konieczność zwalczania inwazyjnych gatunków obcych – wśród których znajdują się rośliny jadalne i lecznicze – może przynieść znacznie więcej korzyści społecznych, gospodarczych i środowiskowych.
Zachęcamy do zapoznania się z misją i statutem Fundacji oraz do współpracy w zakresie zwalczania/zbierania IGO i wykorzystywania ich w dobrych celach, np. jako pokarmu dla ludzi i zwierząt.
Nie tylko na Biskupiej Górce w Gdańsku.
Zachęcamy również do korzystania z pomysłów Fundacji oraz do realizowania ich w innych społecznościach lokalnych i działaniach z zakresu „zielonej resocjalizacji”.
Rdestowiec to nie „samo zło”, a ograniczanie jego inwazji może przynieść bardzo dużo dobra. Trzeba tylko pamiętać o konsekwencji (jednorazowe działania mogą pogorszyć sprawę) i ostrożności (by nie rozprzestrzenić niechcący tej inwazyjnej rośliny). Wykorzystywanie rdestowca w dobrych celach jest bowiem legalne tylko pod warunkiem zachowania ostrożności.
Fundacja Niezłe Chwasty powstała po upewnieniu się, że może zgodnie z prawem realizować swoją misję.